Nếu chỉ chọn một hoạt chất để tìm hiểu kỹ thì đây là nhóm đáng chọn nhất.
Retinoid là gì
- Nhóm dẫn xuất của vitamin A
- Nhiều dạng khác nhau về độ mạnh
- Có loại bán tự do và loại kê đơn
- Cùng cơ chế nhưng khác cường độ
- Là nhóm được nghiên cứu nhiều nhất
Các dạng khác nhau chủ yếu khác ở cường độ và mức kích ứng.
Tác dụng trên da
- Thúc đẩy thay mới tế bào
- Tác động lên quá trình tạo collagen
- Cải thiện kết cấu da
- Làm mờ sắc tố
- Cũng dùng trong điều trị mụn
Cùng một hoạt chất giải quyết được cả mụn, sắc tố và kết cấu da.
Vì sao cần nhiều tháng
- Tác động lên quá trình sinh học chậm
- Thay đổi collagen cần thời gian
- Kết quả rõ thường sau vài tháng
- Cải thiện tiếp tục theo thời gian dùng
- Không có cách rút ngắn
Đây là hoạt chất thưởng cho sự kiên trì chứ không cho sự nóng vội.
Giai đoạn thích nghi
- Khô và bong da
- Đỏ và châm chích
- Có thể nổi mụn nhiều hơn lúc đầu
- Thường kéo dài vài tuần
- Nhiều người bỏ đúng giai đoạn này
Biết trước giai đoạn này là yếu tố quyết định việc có đi tới cùng hay không.
Bắt đầu chậm
- Hai hoặc ba lần một tuần lúc đầu
- Lượng rất ít cho cả mặt
- Tăng dần khi da quen
- Không dùng hằng ngày ngay từ đầu
- Mất vài tuần để đạt tần suất mong muốn
Đi chậm ở tháng đầu tiết kiệm được nhiều tháng phải nghỉ vì kích ứng.
Cách bôi
- Bôi lên da khô hoàn toàn
- Đợi sau khi rửa mặt một lúc
- Lượng bằng hạt đậu cho cả mặt
- Tránh vùng quanh mắt và khoé mũi
- Tránh khoé miệng
Bôi lên da còn ẩm làm tăng hấp thu và tăng kích ứng.
Cách giảm kích ứng
- Bôi dưỡng ẩm trước khi bôi hoạt chất
- Hoặc bôi dưỡng ẩm sau
- Giảm tần suất khi da khó chịu
- Nghỉ vài ngày nếu bong nhiều
- Quay lại từ từ
Bôi lớp dưỡng ẩm trước là cách đơn giản để giảm cường độ trong giai đoạn đầu.
Dưỡng ẩm là bắt buộc
- Hàng rào da bị ảnh hưởng
- Da khô thì kích ứng nặng hơn
- Dưỡng ẩm giúp duy trì được lâu dài
- Chọn loại đơn giản không hương liệu
- Bôi đủ lượng
Không dưỡng ẩm đầy đủ là lý do phổ biến khiến người dùng phải bỏ cuộc.
Chống nắng là điều kiện
- Da nhạy cảm hơn với nắng
- Không chống nắng thì phản tác dụng
- Dùng mỗi ngày
- Bôi lại khi ở ngoài trời
- Kết hợp che chắn
Dùng retinoid mà không chống nắng là làm hai việc triệt tiêu nhau.
Không kết hợp bừa với hoạt chất khác
- Một số kết hợp gây kích ứng nặng
- Không dùng cùng lúc với sản phẩm tẩy mạnh
- Tách ra buổi sáng và buổi tối
- Hoặc dùng xen kẽ ngày
- Hỏi bác sĩ về cách sắp xếp
Sắp xếp đúng thời điểm quan trọng không kém việc chọn hoạt chất.
Về vùng quanh mắt
- Da rất mỏng
- Dễ kích ứng hơn nhiều
- Có sản phẩm dành riêng nồng độ thấp
- Không tự bôi loại mạnh lên đó
- Hỏi bác sĩ nếu muốn dùng
Vùng quanh mắt cần sản phẩm riêng chứ không dùng loại cho cả mặt.
Ai cần tránh
- Phụ nữ mang thai
- Đang có kế hoạch mang thai
- Đang cho con bú thì cần hỏi bác sĩ
- Da đang viêm nặng
- Hỏi trước khi dùng nếu không chắc
Đây là nhóm cần tránh trong thai kỳ nên phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ nên hỏi trước.
Khi da phản ứng quá mức
- Đỏ rát kéo dài
- Bong tróc nhiều
- Cảm giác châm chích với mọi sản phẩm
- Ngừng và quay về chăm sóc đơn giản
- Hỏi bác sĩ da liễu
Hàng rào da bị phá cần vài tuần chăm sóc đơn giản mới hồi phục.
Trước khi làm thủ thuật
- Thường cần ngừng trước một thời gian
- Hỏi bác sĩ về khoảng thời gian cụ thể
- Da đang dùng retinoid nhạy cảm hơn
- Cũng có kế hoạch dùng lại sau
- Nói rõ khi đi làm thủ thuật
Nói rõ mình đang dùng retinoid trước khi làm bất cứ thủ thuật nào.
Duy trì lâu dài
- Lợi ích tiếp tục khi vẫn dùng
- Ngừng thì da dần quay lại
- Đây là việc làm lâu dài
- Tần suất có thể điều chỉnh
- Hỏi bác sĩ về kế hoạch duy trì
Đây là thói quen kéo dài nhiều năm chứ không phải một liệu trình có điểm kết thúc.
Cách nghĩ thực tế
- Đây là nhóm hoạt chất có nhiều bằng chứng nhất
- Bắt đầu thưa và ít rồi tăng dần
- Giai đoạn thích nghi vài tuần là bình thường
- Dưỡng ẩm và chống nắng là bắt buộc
- Phụ nữ mang thai cần tránh nhóm này
Nội dung này mang tính thông tin chung; hãy hỏi bác sĩ da liễu trước khi bắt đầu.
Câu hỏi thường gặp
Retinoid làm gì cho da?
Nó thúc đẩy thay mới tế bào, tác động lên quá trình tạo collagen và cải thiện kết cấu da cùng sắc tố. Đây là nhóm có nhiều bằng chứng nhất.
Vì sao lúc đầu da lại xấu hơn?
Giai đoạn thích nghi thường gây khô, bong và đỏ trong vài tuần đầu. Đây là phản ứng thường gặp chứ không nhất thiết là dấu hiệu không hợp.
Nên dùng buổi sáng hay buổi tối?
Thường dùng buổi tối vì nhiều loại kém bền với ánh sáng và làm da nhạy cảm hơn với nắng. Ban ngày bắt buộc phải chống nắng.
Ai không nên dùng?
Phụ nữ mang thai hoặc đang có kế hoạch mang thai cần tránh nhóm này. Hãy hỏi bác sĩ trước khi dùng nếu đang trong độ tuổi sinh đẻ.